Łęki Wielkie - drewniany kościół pw. św. Katarzyny i Niepokalanego Serca Maryi oraz drewniana dzwonnica

województwo wielkopolskie,

powiat grodziski,

gmina Kamieniec,

adres: Łęki Wielkie 1, 64-062 Łęki Wielkie,

archidiecezja poznańska,

dekanat kościański,

parafia „in situ”.

GPS: 52°7′47.0″N 16°30′31.1″E.

Typ obiektu: Pierwotnie kościół obrządku rzymsko-katolickiego pw. śś. Jakuba i Katarzyny (wcześniejszy obiekt). Obecnie kościół obrządku rzymsko-katolickiego pw. św. Katarzyny i Niepokalanego Serca Maryi.

Status: kościół parafialny.

Data budowy: 1776 r.

Data przebudowy / rozbudowy: 1863 (rozbiórka kruchty zachodniej)⁵⁾; 1870 r. (dobudowa kruchty)³⁾; l. 1904-05 (do obecnego kształtu).

Data renowacji / restauracji / remontu: 1843 r. (dach)⁵⁾; 1863 (wieża)⁵⁾ 1870 r. (podmurówka, posadzka)⁵⁾; 1966 r.

Data konsekracji: brak danych.

Fundator: pisarz wielki koronny Maksymilian Mielżyński; Florentyna Kęszycka (rozbudowa z l. 1904-05).

Architekt: [budowniczy] Włoszkiewicz z Kościana (projekt rozbudowy z l. 1904-05).

Budowniczy / cieśla: Lauschner ze Śmigla (remont dachu 1843 r.); Konrad z Wielichowa (remont wieży i dachu w 1895 r.).

Historia:

Pierwszy kościół na tym miejscu (pierwotnie pod wezwaniem śś. Jakuba i Katarzyny) został zbudowany prawdopodobnie już w XII w. Wymieniony w dokumentach w XIII w. W połowie XV w. opisany jest fakt przerwania remontu na skutek sporu z budowniczym⁵⁾. Rozebrany w końcu XV w. Kolejna świątynia ufundowana przez Jana Gnińskiego została wybudowana na miejscu poprzedniej po roku 1500 (konsekrowana 1504 r.). Kościół był remontowany w 1 poł. XVII w. (przez Samuela Gnińskiego) i w 2 ćw. XVIII w⁵⁾. Posiadał malarską dekorację ścian i stropu oraz murowaną zakrystię (opisane w protokołach wizytacji z lat 1640-1641) a także wieżyczkę z sygnaturką (odnotowaną w 1718 r.). Spalił się w 1768 roku⁵⁾.

Obecny kościół wzniesiony na miejscu poprzednich pochodzi z 1776 r. Zbudowany z fundacji pisarza wielkiego koronnego Maksymiliana Mielżyńskiego. Zbudowany na planie krzyża z nieco dłuższym, zamkniętym poligonalnie prezbiterium. Na przecięciu ramion owalne centrum z elipsoidalną kopułą. Ramiona spięte aneksami (zakrystia i loża kolatorska). Na przedłużeniu zachodniego ramienia wieża poprzedzona kruchtą. W 1843 r. remont dachu kościoła przeprowadził budowniczy Lauschner ze Śmigla. W 1863 r. dokonano naprawy wieży oraz rozebrano zachodnią kruchtę. Remont generalny, w trakcie którego wykonano nową podmurówkę oraz wylano cementową posadzkę, przeprowadzono w 1870 r. Prowizoryczny aneks pełniący rolę kruchty (opisywany jako: „przystawka sklecona z drewna sosnowego. Nie przyłączona do kościoła, w której przeciąg wielki”⁵⁾) rozebrano pod koniec XIX w. W 1895 r. naprawy wieży i dachu dokonał budowniczy Konrad z Wielichowa. W 1904-05 r. dokonano przebudowy obiektu nakładem Florentyny Kęszyckiej i wg projektu budowniczego Włoszkiewicza z Kościana do obecnego kształtu⁵⁾. Poddany renowacji w 1966 r. – Teodor i Stanisław Szukała³⁾.

Konstrukcja: zdwojona konstrukcja ścian nawy, szkieletowo-dylowa; wieża o konstrukcji szkieletowo-dylowej w przyziemiu i słupowo-ramowej powyżej.

Opis:

Drewniany kościół o zdwojonej konstrukcji ścian. Orientowany. Rzut zbudowany na planie krzyża (pierwotnie zbliżonym do greckiego przeciętego kołem obecnie bardziej łacińskiego). Bryła rozczłonkowana w wyniku rozbudowy pierwotnego założenia (partia zachodnia). Prezbiterium wydłużone, zamknięte trójbocznie z zakrystią i lożą kolatorską po bokach. Ramiona boczne o kalenicach nieznacznie niższych od nawy głównej, zamknięte prostokątnie i zwieńczone trójkątnymi szczytami. Z boku nawy w części frontowej dwa symetryczne aneksy o konstrukcji szkieletowej, licowane ze szczytami bocznych ramion krzyża i zachodnią ścianą wieży. Wysoka czworoboczna wieża zespolona z korpusem od zachodu. Na osi założenia dwukondygnacyjna kruchta od zachodu kryta dachem dwuspadowym. Owalna partia centralna kryta dachem brogowym (o wybrzuszonych połaciach), całość zwieńczona gazonem z krzyżem i zespolonym z dwuspadowymi dachami nad ramionami krzyża⁵⁾. Trójpołaciowe dachy na zakrystii i loży kolatorskiej. Wieża trzykondygnacyjna z kruchtą w przyziemiu, okalającymi gzymsami okapowymi, zwieńczona dachem namiotowym z kulą i krzyżem. Dachy kryte łupkiem. Całość wspiera się na solidnej kamiennej podmurówce, której ostatnia warstwa wykonana jest z cegły układanej na rolkę. Przed głównym wejściem szeroki podest na który prowadzą betonowe stopnie. Wszystkie ściany od zewnątrz oszalowane. Zachowane fragmenty oryginalnego gzymsu koronującego.

Wnętrze i wyposażenie:

Pierwotny charakter wnętrza został zmieniony poprzez wycięcie arkad otwierających przestrzeń partii centralnej do dawnej loży kolatorskiej i aneksów zachodnich oraz poprzez wycięcie otworów między wieżą a aneksami⁵⁾. Wewnątrz, część centralna kryta pozorną eliptyczną kopułą, a ramiona krzyża stropem płaskim z fasetami. W aneksach zachodnich stropy z pułapem dolnym z podciągami na przyściennych słupach. W partii XVIII w. zachowany oryginalny detal architektoniczny. Podłoga z płyt kamiennych. Chór muzyczny wsparty na słupach, o falistej linii parapetu z rokokowym prospektem organowym z ok. 1776 r. Polichromia, w kopule z wizerunkiem Trójcy Świętej wśród obłoków, przemalowana ok. 1870 r., odnowiona w 1966 r. przez Teodora Szukałę i uzupełniona o postacie NMP, Świętych Wojciecha i Stanisława²⁾³⁾. Medaliony z wizerunkami Czterech Ewangelistów. Na ścianach polichromia iluzjonistyczna. Ołtarz główny neobarokowy z elementami z XVIII w. Ołtarz boczny (północny) późnoklasycystyczny z obrazem św. Katarzyny. Ambona z k. XVIII w. z malowidłami z 1897 r. Wczesnobarokowa rzeźba MB Bolesnej z 1 poł. XVII w. Chrzcielnica w kształcie stiukowej kolumny z rzeźbą Chrzest Chrystusa i datą „1789”. Prospekt organowy i konfesjonał rokokowe z ok. 1776 r.

Otoczenie:

Dzwonnica drewniana konstrukcji słupowo – ramowej z k. XVIII w. Zbudowana na planie kwadratu, kryta gontowym dachem namiotowym. Dwa dzwony z 1778 r. z odlewni Erdmana Kaliefe. Plebania z k. XIX w. Teren otoczony kutym ogrodzeniem na podmurówce. Główna brama osadzona na solidnych filarach z dwoma symetrycznie rozstawionymi furtkami osadzonymi na nieco niższych filarach na wprost kruchty. Filary murowane z cegły, otynkowane, zakończone namiotowym, przewieszonym zwieńczeniem. Brama i furtka stylistycznie spójna z ogrodzeniem. Teren kościelny nieco wyniesiony stąd przed bramą cztery betonowe stopnie z chodnika. Drugie wejście na teren po stronie południowej w postaci pojedynczej furtki również osadzonej na murowanych filarach. Od strony plebani niewysoki murowany z ciosanego kamienia mur nakryty betonową czapą. Kościół stoi w otoczeniu starych drzew. Na przykościelnym cmentarzu kaplica grobowa Kęszyckich, nagrobek Julianny z Dobierskich Sadowiczowej z 1820 r. oraz płyty nagrobne Chłapowskich z XIX w⁶⁾.

Obiekt zabytkowy: Decyzja nr 2550/A z dnia 15.02.1955 r..

Mapy: Atlas Copernicus 1:200.000 – 113.C1; Atlas Kompas 1:200.000 – 83.E1; Atlas ExpressMap 1:200.000 – 83.B2; Atlas Cartomedia 1:75.000 – 85.Oa34.

Mapy archiwalne:

P40 S23 E (alt. 4023 E) KOŚCIAN *** (1:25 000 WIG - Mapa Szczegółowa Polski /1929 – 1939/)

3865 (alt. 2130) Konojad (1:25 000 Topographische Karte (Messtischblatt) cz. wschodnia (Ostdeutschland) /1870 – 1945/)

3865 Konojad (1:25 000 Bildplan / Bildskizze - niemieckie fotomapy w cięciu TK25 /1939 – 1944/)

2522 II Kościan (1:50 000 AMS M751, M753 Poland, M752 East Prussia)

Dawne oraz obcojęzyczne nazwy miejscowości na archiwalnych mapach: Wielkie Łęki; Grosse Lenki; Grosse Lenken.

Literatura:

1) Wielkopolskie Kościoły Drewniane; Ryszard Brykowski; Księgarnia Św. Wojciecha; Poznań 2001; str. 156.

2) Drewniane Kościoły w Wielkopolsce; Piotr Maluśkiewicz; Wojewódzka Biblioteka Publiczna i Centrum Animacji Kultury; Poznań 2004; str. 143-144.

3) http://www.kosciolydrewniane.pl/

4) http://pl.wikipedia.org/

5) Kościoły Drewniane o Zdwojonej Konstrukcji Ścian w Wielkopolsce; Aleksander Jankowski; Wydawnictwo Uniwersytetu im. Kazimierza Wielkiego; Bydgoszcz 2009; str. 238-242.

6) Architektura Drewniana w Polsce; Grażyna Ruszczyk; Sport i Turystyka - Muza SA; Warszawa 2009; str. 525-526.

7) Kościoły drewniane Ziemi Grodziskiej – Jerzy Sobczak – WMZG – 1999

8) Słownik Krajoznawczy Wielkopolski, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa – Poznań 1992, Komitet redakcyjny: Paweł Anders, Włodzimierz Łęcki, Piotr Maluśkiewicz. Rozszerzone wydanie: Wielkopolska – Słownik Krajoznawczy, Wydawnictwo Kurpisz, Poznań – 2002.

9) Kościoły drewniane województwa poznańskiego – Ewa Stańska i Paweł Domachowski – BORT PTTK – Poznań 1989.

Zdjęcia wykonano dnia: 19 lutego 2006 r.

Wykorzystano fragment mapy archiwalnej: o godle 3865 (alt. 2130) Konojad (1:25 000 Topographische Karte (Messtischblatt) cz. wschodnia (Ostdeutschland) /1870 – 1945/) z roku 1940 za zgodą serwisu internetowego MAPSTER.

Chojna - drewniany kościół pw. św. Małgorzaty

województwo wielkopolskie

powiat wągrowiecki

Gmina Gołańcz

Adres: Chojna 14, 62-130 Gołańcz

diecezja bydgoska

dekanat Kcynia

parafia „in situ”

GPS: 52°59′58″N 17°16′45″E.

Typ obiektu: Pierwotnie kościół obrządku rzymskokatolickiego pw. . Obecnie bez zmian.

Status: kościół parafialny.

Data budowy: 1766⁵⁾ r., (w opracowaniach spotyka się również 1776^1,2,3) r.)

Data przebudowy / rozbudowy: l. 2000-03^2,3) lub 2004-05⁵⁾ (dobudowa zakrystii).

Data renowacji / restauracji / remontu: 1836 r., 1894 r., 1899 r., 1902 r., l. 1974-76, l. 2000-03, l. 2004-05.

Data konsekracji: brak danych.

Fundator: starosta wałecki i właściciel wsi¹⁾ Maciej Mielżyński.

Architekt: brak danych.

Budowniczy / cieśla: brak danych.

Historia:

Pierwszy kościół pw. Świętej Małgorzaty został ufundowany na przełomie XIII i XIV w. Wielokrotnie remontowany i przebudowywany istniał jeszcze w roku 1727 opisany przez wizytatora jako posiadający podłogę, okna i drzwi w dobrym stanie, dwie kaplice z ołtarzami i wymagający naprawy dach. Obecny kościół wzniesiony w 1776 r. na tym samym miejscu co poprzedni. Zbudowany z fundacji Macieja Mielżyńskiego starosty wałeckiego, przy udziale proboszcza Wawrzyńca Frantza. Gruntownie wyremontowany w 1836 r., wówczas na miejscu aneksu prezbiterium wybudowano szkieletową zakrystię. Możliwe, że w tym okresie oszalowano oprócz zakrystii również całą bryłę kościoła⁵⁾. W 1894 r odnowiono wnętrze i wypełniono cegłą pola konstrukcji szkieletowej. W 1899 r. dokonano napraw konstrukcji dachu i wieży uszkodzonych w wyniku wichury (prace prowadził mistrz Muszyński, zapewne ze Smogulca⁵⁾). W 1902 r. wymieniono ceglaną posadzkę na podłogę z desek. W latach 1974-76 zmiana wystroju wnętrza z położeniem boazerii, nad prezbiterium zamontowano pułap górny. Gruntowny remont z lat 2004-05⁵⁾ (lub 2000-03³⁾) wprowadził wiele zmian, między innymi: wymieniono wszystkie elementy szkieletu wraz z oryginalnym gzymsem koronującym pochodzącym z czasów budowy, wymieniono ceglane wypełnienie, rozebrano starą zakrystię i wzniesiono nową większą, zamontowano nową stolarkę, wylicowano podmurówkę cegłą klinkierową, zlikwidowano otwór drzwiowy w północnej ścianie nawy zacierając ślad jego istnienia nowym układem elementów konstrukcyjnych szkieletu.

Konstrukcja: Zdwojona konstrukcja ścian pierwotna: od wewnątrz zrębowa; od zewnątrz szkieletowa.

Opis:

Kościół jest jednonawowy o zdwojonej konstrukcji ścian: od wewnątrz zrębowa (ze słupo-łątką w wnarożniku nawy i prezbiterium); od zewnątrz słupowo-ramowa (szkielet pierwotnie bez wypełnienia)⁵⁾. Orientowany. Kościół jednonawowy, prezbiterium mniejsze od nawy, zamknięte poligonalnie z boczną zakrystią (po stronie północnej). Pod całością ceglana podmurówka (pierwotnie kamienna⁵⁾). Nawa i prezbiterium równej wysokości. Zrąb z bierwion ok. 20/30cm węgłowanych na nakładkę prostą z krytym czopem, w narożniku nawy i prezbiterium zrąb i szkielet zespolony słupo-łątką⁵⁾. Szkielet o gęsto ustawionych słupach z ryglami na pięciu poziomach. Pola zbliżone do kwadratu. Obie konstrukcje na odrębnych podwalinach⁵⁾. Elewacje z odsłoniętym szkieletem, pola wypełnione cegłą, nieotynkowane. Wieża i szczyt zachodni oszalowane. Główne wejście pośrodku ściany zachodniej w ramach niewielkiego ganku. Osobne wejście do zakrystii w jej zachodniej ścianie. Odrębne, dwuspadowe dachy nad nawą i prezbiterium, niższa kalenica nad prezbiterium. Dach nad zakrystią pulpitowy. W linii szczytu ściany zachodniej czworoboczna, jednokondygnacyjna wieża konstrukcji słupowej, nadbudowana nad nawą (wbudowana w konstrukcję dachu). Wieża zwieńczona dachem namiotowym. Wszystkie dachy kryte dachówką.

Wnętrze i wyposażenie:

Wnętrze wyłożone boazerią. Płaski strop belkowy w nawie i z fasetą w prezbiterium. Otwór tęczowy zamknięty trapezoidalnie. Chór muzyczny wsparty na dwóch słupach z wystawką w części środkowej. Belka tęczowa z krucyfiksem z XVIII w. Ołtarz główny późnobarokowy z 1 poł. XVIII w. z obrazem Chrystusa Ukrzyżowanego²⁾ (przeniesiony w 1863 r. z kościoła po bernardyńskiego z Gołańczy)^2,3). Ołtarz boczny z pierwszej ćwierci XVIII w. w stylu regencji z obrazem św. Małgorzaty²⁾. Drugi ołtarz boczny późnobarokowy XVIII z nowym obrazem św. Franciszka Ksawerego²⁾. Ambona i chrzcielnica barokowe z XVIII w³⁾.

Otoczenie:

Teren płaski lekko wyniesiony nad poziom ulicy z niewielkimi zadrzewieniami, w przeważającej części pokryty trawnikiem. Od strony ulicy tynkowany mur z drewnianą ażurową bramą i furtką, teren na pozostałym odcinku otoczony niewysokim płotem z siatki stalowej na słupkach z rur stalowych i betonowej podmurówce miejscami uzupełniony żywopłotem. Brama z furtką po stronie południowo-zachodniej. Wysoka dzwonnica metalowa, kryta blaszanym daszkiem dwuspadowym, usytuowana na betonowym postumencie.

Obiekt zabytkowy: Decyzja nr A-583 z dnia 03.05.1969 r.

Mapy: Atlas Copernicus 1:200.000 – 68.C2; Atlas Kompas 1:200.000 – 50.B4/5; Atlas ExpressMap 1:200.000 – 48.D4; Atlas Cartomedia 1:75.000 – 25.Wa17.

Mapy archiwalne:

P36 S24 I (alt. 3624 I) LIPIA GÓRA (1:25 000 WIG - Mapa Szczegółowa Polski /1929 – 1939/)

P37 S24 C (alt. 3724 C) GOŁANCZ (1:25 000 WIG - Mapa Szczegółowa Polski /1929 – 1939/)

2969 (alt. 1502) Jaktorowo (1:25 000 Topographische Karte (Messtischblatt) cz. wschodnia (Ostdeutschland) /1870 – 1945/)

3069 (alt. 1575) Gollantsch (1:25 000 Topographische Karte (Messtischblatt) cz. wschodnia (Ostdeutschland) /1870 – 1945/)

3069 Gollantsch (1:25 000 Bildplan / Bildskizze - niemieckie fotomapy w cięciu TK25 /1939 – 1944/)

2969 (alt. 1502) Jaktorowo (1:25 000 AMS M841 Germany [east], M851 Poland, M852 East Prussia)

3069 (alt. 1575) Gollantsch (1:25 000 AMS M841 Germany [east], M851 Poland, M852 East Prussia)

2624 II Wyrzysk (1:50 000 AMS M751, M753 Poland, M752 East Prussia)

Dawne oraz obcojęzyczne nazwy miejscowości na archiwalnych mapach: Choyna, Fichtenwald.

Literatura:

1) Wielkopolskie Kościoły Drewniane; Ryszard Brykowski; Księgarnia Św. Wojciecha; Poznań 2001

2) Drewniane Kościoły w Wielkopolsce; Piotr Maluśkiewicz; Wojewódzka Biblioteka Publiczna i Centrum Animacji Kultury; Poznań 2004; str. 44.

3) http://www.kosciolydrewniane.pl/

4) http://pl.wikipedia.org/

5) Kościoły Drewniane o Zdwojonej Konstrukcji Ścian w Wielkopolsce; Aleksander Jankowski; Wydawnictwo Uniwersytetu im. Kazimierza Wielkiego; Bydgoszcz 2009

6) Zabytkowe Budowle Drewniane i Stolarka Architektoniczna wobec współczesnych zagrożeń; p.red. Emanuela Okonia; Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika; Toruń 2005

Zdjęcia wykonano dnia: 1 marca 2009 r.

Wykorzystano połączone fragmenty map archiwalnych: o godle 2969 (alt. 1502) Jaktorowo (1:25 000 Topographische Karte (Messtischblatt) cz. wschodnia (Ostdeutschland) /1870 – 1945/); oraz o godle: 3069 (alt. 1575) Gollantsch (1:25 000 Topographische Karte (Messtischblatt) cz. wschodnia (Ostdeutschland) /1870 – 1945/); z serwisu internetowego MAPSTER.

Pleszew - drewniany kościół pw. św. Floriana

województwo wielkopolskie

powiat pleszewski

gmina miejska Pleszew

Adres: ul. Poznańska

diecezja kaliska

dekanat Pleszew

parafia pw. św. Floriana, ul. Mikołaja Kopernika 4, 63-300 Pleszew.

GPS: 51°53′58,055″N 17°46′30,792″E

Typ obiektu: kościół obrządku rzymskokatolickiego.

Status: pierwotnie kaplica cmentarna / obecnie kościół parafialny.

Data budowy: 1745 r. - drewniana nawa; (murowane prezbiterium pochodzi z ok. poł. XV w.³⁾ lub przełomu XV i XVI w.¹⁾).

Data przebudowy / rozbudowy: brak danych.

Data renowacji / restauracji / remontu: 1838 r. (remont); k. XIX w. (rozbudowa o kruchty); 1950 r. i lata 1988-90 (remont).

Data konsekracji: brak danych.

Fundator: Ludwik Pełka, kanonik chocki.

Architekt: brak danych.

Budowniczy / cieśla: brak danych.

Historia:

Kościół pw. św. Floriana został wzniesiony w końcu XV w. jako murowana kaplica cmentarna. Drewnianą nawę dobudowana w 1745 r. z fundacji kanonika chockiego Ludwika Pełki. Kruchty dobudowano w końcu XIX w. Wielokrotnie restaurowany i remontowany, między innymi w 1838 r., 1950 r. i w latach 1988-90. W lutym 2003 r. ukradziono cenną późnogotycką rzeźbę MB z Dzieciątkiem z XV w.³⁾

Konstrukcja: zrębowa (obiekt częściowo murowany).

Opis:

Obiekt jest orientowany. Prezbiterium zamknięte prostokątnie oraz zakrystia murowane z cegły, otynkowane, z wydatnymi przyporami. Kościół o nietypowym układzie – dawne prezbiterium, szerokie, czworobocznie zamknięte przylega do drewnianej nawy głównej trójbocznie zamkniętej od zachodu. Nawa posiada czworoboczne kruchty przy ścianach północnej, południowej i zachodniej. Część drewniana na ceglanej podmurówce. Nawa i kruchta nakryte jednokalenicowym dachem wykończonym gontem. Okap na jednym poziomie. W centralnej części dachu czworoboczna wieżyczka na sygnaturkę kryta daszkiem namiotowym, całość wykończona gontem. Dachy na kruchtach trójspadowe.

Wnętrze i wyposażenie:

Wewnątrz płaski strop pseudokasetonowy w nawie, pozorne sklepienie kolebkowe w prezbiterium i sklepienie krzyżowe w zakrystii³⁾. Ołtarz główny i dwa boczne barokowe z poł. XVIII w. Rzeźby późnogotyckie z XV i XVI w., w blendzie zewnętrznej ściany prezbiterium rzeźba Pietà z XVI w²⁾. Obrazy z XVII i XVIII w. Jana Wróblewskiego³⁾.

Otoczenie: Obiekt usytuowany w obrębie czynnego cmentarza.

Obiekt zabytkowy: decyzja nr A.K.I-11a/207 z dnia 06.03.1933 r. oraz decyzja nr 548/A z dnia 31.12.1991 r.

Mapy: Atlas Copernicus 1:200.000 – 137.A2/3; Atlas Kompas 1:200.000 – 85.E4; Atlas ExpressMap 1:200.000 – 85.C5; Atlas Cartomedia 1:75.000 – 106.Cb38.

Mapy archiwalne:

P41 S25 F (alt. 4125 F) PLESZEW (1:25 000 WIG - Mapa Szczegółowa Polski /1929 – 1939/)

4072 (alt. 2274) Czermin (1:25 000 Topographische Karte (Messtischblatt) cz. wschodnia (Ostdeutschland) /1870 – 1945/)

4172 (alt. 2347) Pleschen (1:25 000 Topographische Karte (Messtischblatt) cz. wschodnia (Ostdeutschland) /1870 – 1945/)

2721 I Pleszew (1:50 000 AMS M751, M753 Poland, M752 East Prussia)

P41 S25 (alt. A41 B25) Jarocin (1:100 000 WIG - Mapa Taktyczna Polski /1924 – 1939/)

350 Koschmin (1:100 000 Karte des Deutschen Reiches (Generalstabskarte) - arkusze pojedyncze /1870 – 1944/)

081 Miroslau – Konin – Koschmin – Kalisch (1:100 000 Karte des Deutschen Reiches - Grossblatt/Einheitsblatt - arkusze zbiorcze KDR100 /1921 – 1945/)

P12 Kalisz (1:100 000 GSGS 4416 / AMS M641, 651, 671 Germany, Poland, Middle Danube).

Dawne oraz obcojęzyczne nazwy miejscowości na archiwalnych mapach: Pleschen.

Literatura:

1) Wielkopolskie Kościoły Drewniane; Ryszard Brykowski; Księgarnia Św. Wojciecha; Poznań 2001; str. 160.

2) Drewniane Kościoły w Wielkopolsce; Piotr Maluśkiewicz; Wojewódzka Biblioteka Publiczna i Centrum Animacji Kultury; Poznań 2004; str. 161.

3) http://www.kosciolydrewniane.pl/

4) http://www.wbc.poznan.pl/dlibra

5) http://pl.wikipedia.org/
6) http://www.florian-pleszew.pl

7) Słownik Krajoznawczy Wielkopolski, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa – Poznań 1992, Komitet redakcyjny: Paweł Anders, Włodzimierz Łęcki, Piotr Maluśkiewicz. Rozszerzone wydanie: Wielkopolska – Słownik Krajoznawczy, Wydawnictwo Kurpisz, Poznań 2002; str. 217.

8) P. Anders, A. Gulczyński, J. Jackowski - Powiat pleszewski - WBP - 1999.

Zdjęcia wykonano dnia: 24 lutego 2008 r.

Wykorzystano fragment mapy archiwalnej 4072 (alt. 2274) Czermin (1:25 000 Topographische Karte (Messtischblatt) cz. wschodnia (Ostdeutschland) /1870 – 1945/) oraz  4172 (alt. 2347) Pleschen (1:25 000 Topographische Karte (Messtischblatt) cz. wschodnia (Ostdeutschland) /1870 – 1945/), obydwie z 1940 r., z serwisu internetowego MAPSTER.

Po ostatniej renowacji kościół nie jest już czarny tylko w eleganckim kolorze naturalnego drewna. Na murowanej części pięknie prezentuje się nowy tynk. Tego niestety nie zobaczymy na zdjęciach z 2008 roku.